The sky is the limit

“Life is too short to build something nobody wants.”

Daarom is het slim om design thinking toe te passen voor het oplossen van problemen. Ik had het genoegen een workshop design thinking te verzorgen voor de startups die dit jaar deelnemen aan het ontwikkelprogramma van BeStart.

Design thinking is een methode om gestructureerd en creatief samen oplossingen te bedenken die werken. Het creatieve proces is iets dat je aan kunt leren. Met de design thinking methode wordt er aan die creativiteit ook nog structuur aangebracht. Een gouden combinatie van werken met je linker hersenhelft én rechter hersenhelft. Door die combinatie is de kans op een succesvolle oplossing groot. Door stap voor stap alle onderdelen langs te gaan weet je aan het einde zeker of het een succes is of dat je zaken moet aanpassen of dat je beter kunt stoppen. Niet fijn om te ontdekken dat je oplossing geen succes is, wel fijn dat je er op tijd achter komt.

Uitgangspunten van design thinking

Design thinking is gebaseerd op een aantal uitgangspunten. Zet de eindgebruikers centraal. Leef je in. In de eindgebruikers, in je stakeholders en in de context. Werk samen, bundel kennis en expertise, durf te doen, doe meer dan dat je denkt, en test zo snel en zo vaak als mogelijk is.
Het proces van design thinking bestaat uit vijf fasen.

  1. Empathie
  2. Het probleem definiëren
  3. Ideeën genereren
  4. Prototype maken
  5. De oplossing testen

Empathie, het zoeken naar empathie, voor alle betrokkenen bij het probleem. Dat gaat van interviews tot veldonderzoek, tot observeren. Alles om de mindset, behoeften en het gedrag te begrijpen. Je moet je volledig inleven.

Op basis van deze input kun je een heldere definitie van het probleem dat je gaat oplossen formuleren. Wat is nou het echte probleem? Dit probleem formuleer je vanuit de mens.

Als duidelijk is welk probleem er opgelost moet worden ga je brainstormen: zoveel mogelijk oplossingen bedenken. Niks is te gek. Massa is het doel.

Uiteindelijk is er een oplossing die de beste lijkt. Hier maak je een prototype van: iets waarmee je zo snel mogelijk en zo makkelijk mogelijk de oplossing kunt testen bij de eindgebruikers.

Het testen bij de eindgebruiker is heel belangrijk. Daarna weet je of je een succesvolle oplossing hebt, of dat je wat geleerd hebt.

Tools voor design thinking

Design thinking ontwerpbord

Voor al deze stappen zijn er tools die je kunt inzetten. Bij tools kun je denken aan een stakeholdermap, persona’s, anologie, cardsorting, … er zijn er teveel om op te noemen. Zo kun je voor elke situatie de juiste tool inzetten. Hier vind je een handige toolset: http://www.designkit.org/methods#filter

Tijdens mijn werk pas ik design thinking met name toe als design sprint. Het woord sprint zegt het eigenlijk al: design thinking in het kort. Meestal toegepast in vijf dagen waarbij je als team vijf dagen volledig gefocust de vijf fasen van het design thinking doorgaat. Het team is samengesteld op basis van de kennis en expertise. Aan het einde zorgen we dat er vijf mensen uit de doelgroep klaarstaan zodat we hen onze oplossing kunnen voorleggen. Hiervoor hebben wij een speciale bus laten maken waarvan de bak is ingericht als huiskamer, waar deelnemers zich meteen op hun gemak voelen. Of wij vinden dat design thinking werkt? Onze creatief directeur schreef er dit stuk over.

Workshop design thinking bij BeStart

Ik vond het geweldig deze workshop bij BeStart te geven. We zijn in vogelvlucht door de methode van design thinking heen gelopen en hebben een aantal oefeningen gedaan.

Een leuke praktische tool die we kort toepasten was de pre-mortem. Een korte methode van slechts vijf minuten waarbij iedereen zich voorstelt: de start-up is een totale mislukking geworden. Iedereen schrijft voor zichzelf op post-its hoe dat kwam. Eén van de zaken die naar voren kwam was bijvoorbeeld ‘Onenigheid met mijn compagnon’. Een terechte zorg, want falen van een startup door ruzie tussen de compagnons komt vaker voor dan je zou denken. Toch een ander beeld bij de oplossingsrichting. Of de één vindt dat hij meer doet dan de ander, of de partner van een van de compagnons vindt dat er nou maar eens gewoon een baan van negen tot vijf gezocht moet worden. Door het daar van tevoren regelmatig over te hebben, volgen er wellicht al oplossingen voordat het problemen kan veroorzaken.

Daarnaast hebben we kort geoefend met pitchen. Door met de eindgebruikers en stakeholders te praten leer je steeds beter te formuleren. Je kan nog zo’n geweldig product hebben, als je het niet op de juiste manier kan vertellen, zodat men snapt hoe geweldig het is, sla je nog mis. Daarvoor is het ook belangrijk dat je je kunt inleven in je doelgroep en stakeholders.

Een andere vraag waar een aantal deelnemers mee bezig zijn is: ik heb wel een oplossing bedacht, maar heb ik het probleem van de klant eigenlijk wel helder voor ogen? Wat is precies de waarde die ik ga leveren? Is mijn oplossing wel scherp genoeg of moet ik een aanpassing doen waardoor het product nog beter aansluit? Ook bij deze vraag kan design thinking helpen. Het is een flexibele, iteratieve methode, waar je niet van voren naar achter doorheen hoeft. De startups kunnen ervoor kiezen om onderdelen van hun oplossing zo snel mogelijk te testen óf om nog een keer de empathie fase in te gaan om meer te weten te komen over het daadwerkelijke probleem.

Ik ben benieuwd hoe het de BeStart startups vergaat. Het is in ieder geval een zeer ambitieuze groep mensen met mooie innovatieve oplossingen. Ik hoop ze binnenkort allemaal in real life tegen te komen!

Mireille StompOver Mireille Stomp

Mireille Stomp werkt als communicatie concepter en strateeg bij theFactor.e. Heb je nog vragen of wil je meer weten over design thinking? Neem contact met haar op via m.stomp@tfe.nl.